Τόλμη, περισσότερη τόλμη...
H κάλπη της 7ης Μαρτίου 2004 έστειλε δύο καθαρά πολιτικά μηνύματα σε ΝΔ και ΠΑΣΟΚ τα οποία είχαν ως κοινή συνισταμένη το αίτημα για αλλαγή.
Προς τη μεν ΝΔ το μήνυμα ήταν «τολμήστε και μεταρρυθμίστε», συνεχίζοντας ουσιαστικά την ανολοκλήρωτη εκσυγχρονιστική προσπάθεια των κυβερνήσεων του ΠΑΣΟΚ.
Δύο και πλέον χρόνια μετά τις εθνικές εκλογές τα νέα δεν είναι καλά για κανένα από τα δύο μεγάλα κόμματα.
Προς το δε ΠΑΣΟΚ το μήνυμα ήταν «ανανεωθείτε» πολιτικά και οργανωτικά, αποβάλλοντας ταυτόχρονα όλα εκείνα τα στοιχεία που «σας μετέτρεψαν» σε καθεστώς την τελευταία 20ετία.
Δύο και πλέον χρόνια μετά τις εθνικές εκλογές ωστόσο τα νέα δεν είναι καλά για κανένα από τα δύο μεγάλα κόμματα.
Η ΝΔ αποδεικνύεται ανήμπορη να σηκώσει στις πλάτες της τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις που τόσο έχει ανάγκη ο τόπος για αναβαθμισμένη παιδεία, περισσότερες και καλύτερες δουλειές, αποτελεσματικότερη δημόσια διοίκηση, σύγχρονες υπηρεσίες υγείας, καλύτερο περιβάλλον.
Το «μεταρρυθμιστικό αίτημα» των πολιτών παραμένει ανεπίδοτο γράμμα προς την κυβέρνηση που εξέλεξαν για να το υλοποιήσει. Όμως και το ΠΑΣΟΚ δυσκολεύεται να πείσει τους πολίτες για την εναλλακτική κυβερνητική του πρόταση. Το στοίχημα της ανανέωσης δείχνει προς το παρόν να μην έχει κερδηθεί.
Η διαπίστωση κοινή και για τα δύο κόμματα: επί δύο χρόνια αντί αυτά να συγκλίνουν προς τις προσδοκίες και τις απαιτήσεις των πολιτών δείχνουν αντιθέτως να αποκλίνουν ακόμη περισσότερο από αυτές.
Η διαπίστωση κοινή και για τα δύο κόμματα: επί δύο χρόνια αντί αυτά να συγκλίνουν προς τις προσδοκίες και τις απαιτήσεις των πολιτών δείχνουν αντιθέτως να αποκλίνουν ακόμη περισσότερο από αυτές.
Τι ευθύνεται λοιπόν για αυτή την απόσταση μεταξύ κομμάτων και πολιτών που ολοένα και αυξάνεται; Πρόκειται για έλλειμμα στρατηγικής εκ μέρους των πρώτων; Για κρίση ηγεσίας; Ή μήπως για συνολικότερη κρίση αξιοπιστίας και ταυτότητας του ίδιου του πολιτικού μας συστήματος;
Θεωρώ πως είναι το τελευταίο. Άλλωστε και τα δύο κόμματα έχουν ευτυχήσει τα τελευταία χρόνια να δουν στην κορυφή τους ηγέτες νέους και έντιμους, και στην περίπτωση του Γιώργου Παπανδρέου με πρωτοποριακό λόγο, σύγχρονες ιδέες και πραγματική διάθεση για δημιουργικές ρήξεις με ό,τι κρατάει τη χώρα μας καθηλωμένη.
Γιατί όμως αυτά τα χαρακτηριστικά της ηγεσίας των δύο κομμάτων δε μετουσιώνονται σε πολιτική πράξη και δε διαχέονται προς τα κάτω με χειροπιαστά αποτελέσματα;
Το πρόβλημα βρίσκεται στην ίδια τη συντηρητική και πελατειακή φύση του πολιτικού και εκλογικού μας συστήματος. Τα κόμματα στην Ελλάδα σήμερα λειτουργούν σε μεγάλο βαθμό σαν πολιτικό κατεστημένο το οποίο επιλέγει να συναλλάσσεται με τα λίγα και οργανωμένα ειδικά συμφέροντα, με στόχο την αναπαραγωγή και τη διαιώνισή του στην εξουσία, αγνοώντας ουσιαστικά τα πραγματικά αιτήματα της ανοργάνωτης και γι’ αυτό σιωπηλής και παραμελημένης πλειοψηφίας.
Πιστεύω ακράδαντα ότι η ελληνική κοινωνία είναι αρκετά ώριμη ώστε να δεχτεί τολμηρές μεταρρυθμίσεις και δημιουργικούς νεωτερισμούς, μάλιστα πολύ περισσότερο απ’ όσο νομίζουν ή φοβούνται να παραδεχτούν τα κόμματα και οι πολιτικοί.
Έτσι δυστυχώς ο πολιτικός λόγος φτωχαίνει. Οι πολιτικοί γινόμαστε άτολμοι, άβουλοι και ανέμπνευστοι. Οι πολίτες απομακρύνονται από τα κόμματα. Και η πολιτική καταντάει ένα πεδίο στείρων συμψηφισμών και εξισορροπητικών επιλογών, σίγουρα όχι στην υπηρεσία του δημόσιου συμφέροντος.
Κι όμως πιστεύω ακράδαντα ότι η ελληνική κοινωνία είναι αρκετά ώριμη ώστε να δεχτεί τολμηρές μεταρρυθμίσεις και δημιουργικούς νεωτερισμούς, μάλιστα πολύ περισσότερο απ’ όσο νομίζουν ή φοβούνται να παραδεχτούν τα κόμματα και οι πολιτικοί.
Εμείς στο ΠΑΣΟΚ παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουμε εργαζόμαστε σκληρά για να κερδίσουμε το στοίχημα της ανανέωσης που έθεσε ως στόχο η παράταξη πριν από δυόμισι χρόνια.
Έχουμε χρέος να ανανεωθούμε και να ξανακερδίσουμε την αξιοπιστία μας στο πεδίο των αξιών. Να εκσυγχρονίσουμε τις πολιτικές μας θέσεις. Να ανανεώσουμε τις συμμαχίες μας στην κοινωνία. Και να επενδύσουμε σε ακόμη πιο ανοιχτές και λιγότερο στεγανοποιημένες κομματικές διαδικασίες.
Αν δεν επιθυμούμε λοιπόν να ξεπεραστούμε από την κοινωνία και τις εξελίξεις, δεν έχουμε άλλη επιλογή από το να εργαστούμε στην κατεύθυνση της ανανέωσης του πολιτικού μας συστήματος. Η συνταγματική αναθεώρηση είναι μια καλή ευκαιρία που δεν πρέπει να πάει χαμένη αυτή τη φορά. Να κατανοήσουμε και να ανταποκριθούμε στις απαιτήσεις της πραγματικότητας για μια ανοιχτή κοινωνία με δυνατότητες και πολλαπλές επιλογές.
