Η Πυροσβεστική σίγουρα δε φταίει
Πριν από 6 χρόνια, το καλοκαίρι του 2000, η χώρα από τη Σάμο και τη Ρόδο ως την Πίνδο και την Κορινθία συνταρασσόταν από αλλεπάλληλα κρούσματα πυρκαγιών. Ήταν μια πραγματικά κακή χρονιά για τα ελληνικά δάση, με κόστος σε ανθρώπινες ζωές και εκατοντάδες χιλιάδες καμένες δασικές εκτάσεις, που ερχόταν να κλείσει ένα δεκαετή και πλέον κύκλο αντίστοιχα κακών αποτελεσμάτων στον τομέα της δασοπροστασίας και δασοπυρόσβεσης.
Οι τεράστιες καταστροφές εκείνου του καλοκαιριού ήταν ένα γερό χαστούκι στο πρόσωπο της πολιτικής ηγεσίας του τόπου. Υπενθύμισε με τρόπο τραγικό ότι η πολιτική κρίνεται από τα αποτελέσματα. Και στο ιδιαίτερα κρίσιμο κομμάτι της προστασίας του δασικού πλούτου της χώρας, πολύ απλά, η τότε κυβέρνηση δεν έφερνε αποτελέσματα.
Οι τεράστιες καταστροφές του καλοκαιριού του 2000 ήταν ένα γερό χαστούκι στο πρόσωπο της πολιτικής ηγεσίας του τόπου. Υπενθύμισε με τρόπο τραγικό ότι η πολιτική κρίνεται από τα αποτελέσματα.
Η ανάγκη εκσυγχρονισμού του Πυροσβεστικού Σώματος σε υποδομές, νοοτροπία, και ανθρώπινο δυναμικό, και επανεξέτασης του τρόπου λειτουργίας και αντίδρασης του κρατικού μηχανισμού στη διαχείριση κρίσεων πρόβαλε πιο επιτακτική από ποτέ. Όπως και έγινε.
Το Πυροσβεστικό Σώμα ανανεώθηκε σε υποδομές και προσωπικό αλλά πρωτίστως σε πρακτικές και νοοτροπία. Επενδύσαμε στη σύγχρονη τεχνογνωσία, απορρίψαμε αναχρονιστικές διοικητικές και γραφειοκρατικές αγκυλώσεις, οικοδομήσαμε έναν ενιαίο μηχανισμό αντιμετώπισης των δασικών πυρκαγιών και αποβάλαμε από το Πυροσβεστικό Σώμα, για πρώτη ίσως φορά στη μεταπολιτευτική ιστορία, τον κομματισμό.
Διόλου τυχαία ως αρμόδιος Υπουργός Δημόσιας Τάξης εμπιστεύτηκα τον τότε αρχηγό του Πυροσβεστικού Σώματος και νυν Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, Π. Φούρλα, να διαχειριστεί εν λευκώ την πρόσληψη και προαγωγή του προσωπικού, κάτι πρωτόγνωρο μέχρι τότε, με αυστηρά αντικειμενικά και υπηρεσιακά κριτήρια.
Διόλου τυχαία ως αρμόδιος Υπουργός Δημόσιας Τάξης εμπιστεύτηκα τον τότε αρχηγό του Πυροσβεστικού Σώματος και νυν Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, Π. Φούρλα, να διαχειριστεί εν λευκώ την πρόσληψη και προαγωγή του προσωπικού, κάτι πρωτόγνωρο μέχρι τότε, με αυστηρά αντικειμενικά και υπηρεσιακά κριτήρια.
Η διαρκής επαγρύπνηση, ο προληπτικός σχεδιασμός, η αμεσότητα στην αντίδραση, η καλή οργάνωση και εκπαίδευση αλλά κυρίως η αξιοκρατία στις τάξεις των πυροσβεστών έφεραν ήδη από την επόμενη χρονιά και τα ποθητά αποτελέσματα, με αποκορύφωμα το 2002 όταν πετύχαμε έναν εξαιρετικά φιλόδοξο στόχο, το χαμηλό ρεκόρ 50ετίας σε καμένες δασικές εκτάσεις, μόλις 19.790 στρέμματα.
Καταφέραμε χάρη στη συντονισμένη και συστηματική προσπάθεια της τότε κυβέρνησης να έχουμε από το 2001 και μετά 10 φορές λιγότερες καμένες εκτάσεις απ’ ό,τι την δεκαετία 1990-2000, για να παραδώσουμε το 2004 στη νέα κυβέρνηση ένα κατά κοινή ομολογία αξιοζήλευτο –σε διεθνές επίπεδο- σύστημα προληπτικής αντιμετώπισης πυρκαγιών και δασοπυρόσβεσης.
Πώς φτάσαμε λοιπόν φέτος να θρηνούμε και πάλι την απώλεια εκατοντάδων χιλιάδων δασικών στρεμμάτων και τη σχεδόν ολοκληρωτική καταστροφή ενός από τους σημαντικότερους δασικούς πνεύμονες της χώρας, τη στιγμή μάλιστα που διαθέτουμε την απαραίτητη υλικοτεχνική υποδομή και τεχνογνωσία;
Πολύ φοβάμαι ότι ο κρίσιμος και σύνθετος τομέας της διαχείρισης κρίσεων δε γίνεται να πηγαίνει για πολύ με τον αυτόματο πιλότο. Και δυστυχώς φαίνεται ότι η κυβέρνηση της ΝΔ «κάθισε» πάνω στις επιτυχίες της προηγούμενης κυβέρνησης και επαναπαύτηκε στο προσωρινό, και γι’ αυτό επικίνδυνο, αίσθημα ασφάλειας που προσφέρουν οι καλές στατιστικές.
Πυκνώνουν για μια ακόμη φορά οι φωνές μέσα στην Πυροσβεστική που μιλούν για αδιαμφισβήτητη επαναφορά του κομματισμού, της αναξιοκρατίας και της αδιαφάνειας με εξόφθαλμες προαγωγές και αναιτιολόγητες αποστρατείες.
Επιπλέον με λύπη διαπιστώνω ότι πυκνώνουν για μια ακόμη φορά οι φωνές μέσα στην Πυροσβεστική που μιλούν για αδιαμφισβήτητη επαναφορά του κομματισμού, της αναξιοκρατίας και της αδιαφάνειας με εξόφθαλμες προαγωγές και αναιτιολόγητες αποστρατείες.
Κι όμως η πολιτική εγρήγορση και η επιχειρησιακή ετοιμότητα αποτελούν δύο πολύ σημαντικούς κρίκους στην αλυσίδα της διαχείρισης μιας μεγάλης κρίσης με τα χαρακτηριστικά που είχαν οι πυρκαγιές στην Κασσάνδρα και τη Μάνη. Και αυτοί οι δύο παράγοντες έλειψαν στη συγκεκριμένη περίπτωση δίνοντας τη θέση τους στον πολιτικό εφησυχασμό και την επιχειρησιακή αποδιάρθρωση.
