Παρουσίαση νέας αντεγκληματικής πολιτικής 2010-2014
Εισήγηση Υπουργού Προστασίας του Πολίτη κ. Μιχάλη Χρυσοχοΐδη
Α. Η κατάσταση σήμερα
Είμαστε σήμερα εδώ για να παρουσιάσουμε τη νέα αντεγκληματική πολιτική της Αστυνομίας και του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. Είναι το στρατηγικό μας σχέδιο για την επόμενη τετραετία. Είναι η πολιτική και επιχειρησιακή απάντηση της νέας ηγεσίας του Υπουργείου και της Αστυνομίας στις ανάγκες του πολίτη. Σε δυόμιση μόλις μήνες, υλοποιούμε άλλη μια δέσμευσή μας, συνεπείς στην αταλάντευτη βούληση της κυβέρνησης να χτυπηθούμε με την ανομία και το εγκληματικό φαινόμενο.
Μια ματιά στα στατιστικά στοιχεία δεν αφήνει περιθώρια για εφησυχασμό. Μόνο στο πρώτο εννιάμηνο του 2009, οι ληστείες έχουν αυξηθεί κατά 43,6%, οι ληστείες τραπεζών κατά 41,88%, η αύξηση σε ληστείες σούπερ μάρκετ ξεπερνά το 50%, οι κλοπές τροχοφόρων αυξήθηκαν κατά 12,7%, οι κλοπές σε σταθμευμένα ΙΧ κατά 15%.
Ταυτόχρονα, δυστυχώς στη χώρα μας συνεχίζουμε να είμαστε πρωταθλητές στα θανατηφόρα τροχαία ατυχήματα. Πληρώνουμε ένα φόρο αίματος στην άσφαλτο που μας εκθέτει διεθνώς. Έχουμε μια μικρή γενοκτονία. Εκεί όμως που ο πολίτης πραγματικά τρομάζει είναι όταν βλέπει ότι μέρα με τη μέρα διαπιστώνει ότι στις παραδοσιακές μορφές εγκληματικότητας προστέθηκαν κι άλλες πιο σύγχρονες ως επί το πλείστον πιο βίαιες και πιο πολύπλοκες. Αυτές οι συμπεριφορές, βίαιες και αντικοινωνικές, αναπτύσσονται πλάι με το κοινό έγκλημα και γίνονται πιο σκληρές και αμείλικτες. Βρίσκονται σε έξαρση. Αυξήθηκαν οι ανθρωποκτονίες κατά 13%, οι υποθέσεις σεξουαλικής εκμετάλλευσης κατά 62,27%, οι υποθέσεις ναρκωτικών κατά 13% και οι εκβιασμοί κατά 60%. Από την αρχή του έτους είχαμε 221 εμπρησμούς και φθορές σε τράπεζες, 14 επιθέσεις σε Αστυνομικά Τμήματα, και 499 φθορές σε αυτοκίνητα!
Πρέπει όλοι να καταλάβουμε ότι η εγκληματικότητα κάνει διακρίσεις και πλήττει κυρίως τα μεσαία και κατώτερα στρώματα. Δημιουργεί ρήγματα στην κοινωνική συνοχή. Αποδυναμώνει την πίστη των πολιτών στο κράτος και στην ικανότητα των Αρχών να προστατεύουν τον πολίτη. Δεδομένης της οικονομικής κρίσης και των αυξημένων μεταναστευτικών ροών, δημιουργείται ένα εκρηκτικό μίγμα παράνομων και αντικοινωνικών συμπεριφορών που διαμορφώνουν ένα τριτοκοσμικό σκηνικό παρακμής στις μεγάλες πόλεις, ιδιαίτερα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.
Η νέα αντεγκληματική πολιτική είναι η πολιτική και επιχειρησιακή απάντηση της νέας ηγεσίας του Υπουργείου και της Αστυνομίας στις ανάγκες του πολίτη
Παράλληλα, διευρύνεται ο χώρος δράσης του εγκλήματος στη σφαίρα του διαδικτύου. Μπορεί η πραγματικότητα του διαδικτύου για κάποιους να είναι εικονική. Όμως ο πακτωλός χρημάτων που διακινείται, ο παράνομος τζίρος, η παιδική πορνογραφία, το εμπόριο όπλων, το ξέπλυμα μαύρου χρήματος δεν είναι καθόλου εικονικά. Στοιχίζουν στο ελληνικό κράτος, στον Έλληνα φορολογούμενο, μετατρέπουν τη χώρα μας σε άντρο ανομίας, παράνομων συναλλαγών, κάτω από τη μύτη του επίσημου κράτους που είχε αρκεστεί για πολλά χρόνια στο ρόλο του θεατή. Αντί να εκσυγχρονίσουμε τις υποδομές μας και να βρισκόμαστε εμείς ένα βήμα μπροστά από το έγκλημα, αφήσαμε τις εξελίξεις να μας προσπεράσουν και αρκούμαστε σε ευχολόγια, σε συνδικαλιστική πολιτική, σε ρουσφέτια και ρητορικές κορώνες. Την εξαετία που η ευρυζωνικότητα διεύρυνε τις δυνατότητες κάθε πολίτη να χρησιμοποιεί το ίντερνετ – άρα και του εγκλήματος να δικτυώνεται καλύτερα – η προηγούμενη κυβέρνηση ήταν απασχολημένη στο να κάνει αντιπολίτευση στην αντιπολίτευση.
Με λίγα λόγια λοιπόν, το έγκλημα είναι και αυτό παγκοσμιοποιημένο. Από εθνικό, τοπικά περιορισμένο και ανοργάνωτο γίνεται διεθνικό και οργανωμένο. Τα Βαλκάνια και η ευρύτερη περιοχή της Νοτιο-Ανατολικής Ευρώπης, παρά τις ευρωπαϊκές προοπτικές της περιοχής, συνεχίζουν να συσσωρεύουν παράνομη δραστηριότητα, διακίνηση ναρκωτικών, ανθρώπων, και όπλων, ξέπλυμα χρήματος και οικονομικές απάτες.
Συνεχίζουμε φυσικά να μονοπωλούμε το ενδιαφέρον της Ευρώπης, κάθε φορά που η τρομοκρατία επανεμφανίζεται, καθώς είμαστε η μοναδική ευρωπαϊκή χώρα όπου συνεχίζουν τη δράση τους ένοπλες ομάδες με δολοφονικές επιθέσεις. Το έχω πει δεκάδες φορές και θα το επαναλάβω ότι η σημερινή τρομοκρατία δεν είναι αποκομμένη από το κοινό έγκλημα, αλλά δρα σε συνεργασία με αυτό. Αντιλαμβανόμαστε όλοι το μέγεθος της δικτύωσης, αλλά και την επικινδυνότητα του φαινομένου.
Εάν στην άνοδο της μικρής και μεσαίας εγκληματικότητας, την ενδυνάμωση του οργανωμένου εγκλήματος και την επανεμφάνιση της τρομοκρατίας, προσθέσουμε τους κινδύνους και τις απειλές που μας θέτει η φύση λόγω της κλιματικής αλλαγής, τα πάσης φύσεως ατυχήματα που δύναται να προέλθουν από την τεχνολογία, και πλέον την οικονομική κρίση, αντιλαμβανόμαστε ότι για τα δεδομένα της Ελλάδας, βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια πρωτοφανή «κρίση ασφάλειας» που δυναμιτίζει τα θεμέλια οργάνωσης και λειτουργίας του κράτους.
Β. Η ανάγκη για μια νέα πολιτική εσωτερικής ασφάλειας
Ένα είναι βέβαιο. Η είσοδος της νέας χιλιετίας συνδυάστηκε με τη ριζική αλλαγή του περιβάλλοντος εσωτερικής ασφάλειας στην Ελλάδα. Ποτέ άλλοτε στη σύγχρονη ελληνική ιστορία η έννοια της ασφάλειας δεν υπήρξε τόσο πολυσύνθετη. Ουδέποτε στο παρελθόν, με τη μοναδική εξαίρεση των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας, απαιτήθηκε να συνεργαστούν τόσες υπηρεσίες και τόσοι φορείς για την ενίσχυση της εσωτερικής ασφάλειας της χώρας.
Υπ’ αυτές τις συνθήκες, η σύσταση ενός διακλαδικού Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, είναι μια επιτακτική ανάγκη και ταυτόχρονα μια σημαντική καινοτομία. Μερικοί πίστευαν ότι πρόκειται για έναν ευφημισμό, ένα ωραίο ρητορικό σχήμα. Εδώ και δυόμιση μήνες τους διαψεύδουμε καθημερινά, και θα συνεχίσουμε να απαντάμε με πολιτικές που στηρίζουν έμπρακτα, καθημερινά, συστηματικά την ασφάλεια των πολιτών.
Η σύσταση ενός διακλαδικού Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, είναι μια επιτακτική ανάγκη και ταυτόχρονα μια σημαντική καινοτομία
Υπάρχει λοιπόν σήμερα η ανάγκη για μια συνολική, διακλαδική πολιτική εσωτερικής ασφάλειας, η οποία μέσα από μια λογική συνεργασίας, συνάθροισης δυνάμεων και συμπληρωματικότητας πόρων, θα ανταποκρίνεται σε όλες τις νέες, μεγάλες απειλές που αντιμετωπίζει η χώρα.
Η νέα πολιτική εσωτερικής ασφάλειας που δημιουργούμε από την αρχή βήμα – βήμα, έχει μια βασική επιδίωξη. Η Ελλάδα πρέπει να καταστεί ένας ποιοτικός πόλος ασφάλειας στη ΝΑ Ευρώπη. Ένα σημείο αναφοράς για την ευρύτερη περιοχή, όχι ένας αδύναμος κρίκος ασφάλειας της ευρύτερης περιοχής.
Ταυτόχρονα, πρέπει όλοι να βάλουμε καλά στο μυαλό μας ότι η νέα πολιτική εσωτερικής ασφάλειας βασίζεται σε μια θεμελιώδη φιλοσοφία. Η ασφάλεια είναι εκείνη που θα επιτρέψει στους πολίτες να βιώσουν απερίσπαστα τις συνταγματικά κατοχυρωμένες ελευθερίες τους και να δημιουργήσουν συνθήκες ευημερίας.
Γ. Η νέα Αντεγκληματική Πολιτική
Βάσει λοιπόν της νέας αυτής αντίληψης, και ύστερα από μια στρατηγική ανάλυση των κινδύνων και των απειλών που συνθέτουν το τοπίο της εγκληματικότητας στην Ελλάδα, δημιουργήσαμε σε συνεργασία με το Αρχηγείο της ΕΛ.ΑΣ. τη νέα αντεγκληματική πολιτική. Τον πρώτο από τους πέντε βασικούς πυλώνες του νέου μοντέλου ασφάλειας στη χώρα. Οι άλλοι είναι η Πολιτική Πυρασφάλειας, η Πολιτική Προστασία, η πολιτική Πληροφοριών και η Πολιτική για την Ασφάλεια, τη Ναυσιπλοϊα και την καταπολέμηση της εγκληματικότητας στη Θάλασσα.
Ένα πλαίσιο στρατηγικών κατευθύνσεων και χάραξης πολιτικών αντιμετώπισης του εγκλήματος για τα επόμενα πέντε χρόνια.
Στόχος της αντεγκληματικής πολιτικής είναι να προστατεύσουμε τον Πολίτη από το έγκλημα και την ανομία. Πιο συγκεκριμένα:
1. Να αντιμετωπίσουμε το οργανωμένο έγκλημα και ειδικά το οικονομικό και ηλεκτρονικό έγκλημα
2. Να εξαρθρώσουμε την τρομοκρατία, η οποία επανεμφανίστηκε καμουφλαρισμένη «ιδεολογικά», με νέους πρωταγωνιστές και υπόγειες σκοτεινές διαδρομές και διασυνδέσεις
3. Να καταπολεμήσουμε τη μικρή και μεσαία εγκληματικότητα και γενικότερα το κοινό έγκλημα που ενισχύει την εγκληματοφοβία και δημιουργεί φόβο και αγανάκτηση στους πολίτες
4. Να αντιμετωπίσουμε τις νέες μορφές βίας που αναπτύσσονται στον αστικό ιστό, να καταπολεμήσουμε τους βάνδαλους και τους χούλιγκανς εντός και εκτός γηπέδων
5. Να μάθουμε να διαχειριζόμαστε κρίσεις και έκτακτες ανάγκες με αποτελεσματικότητα, γιατί εκεί διακυβεύονται ανθρώπινες ζωές
6. Να βελτιώσουμε την οδική ασφάλεια
7. Να αντιμετωπίσουμε επιχειρησιακά τις μεταναστευτικές ροές και να σεβόμαστε τα ανθρώπινα δικαιώματα παραδειγματικά, χωρίς ίχνος αυθαιρεσίας και κακομεταχείρισης. Η Ελλάδα δεν μπορεί να είναι ξέφραγο αμπέλι, ούτε το μαύρο πρόβατο της Ευρώπης σε επίπεδο καταδικών και παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Περιστατικά βίας ή αυθαιρεσίας ενάντια στον πολίτη δεν είναι αποδεκτά σ’ ένα ευνομούμενο κράτος δικαίου
Παράλληλα, στόχος μας είναι να προστατέψουμε τον πολίτη από την αυθαιρεσία του κράτους και να ενισχύσουμε τη λογοδοσία των Υπηρεσιών απέναντι στην κοινωνία.
Επαναλαμβάνω για πολλοστή φορά, ότι περιστατικά βίας ή αυθαιρεσίας ενάντια στον πολίτη δεν είναι αποδεκτά σ’ ένα ευνομούμενο κράτος δικαίου. Όσοι λοιπόν αυθαιρετούν, πολύ απλά, το λέω και το εννοώ δεν έχουν θέση στο Σώμα.
Δ. Ο εκσυγχρονισμός της Αστυνομίας
Για τα πετύχουμε όλα αυτά, όμως, απαιτείται μια Σύγχρονη Αποτελεσματική Αστυνομία κοντά στον Πολίτη.
Μια Αστυνομία που:
1. εξασφαλίζει το δικαίωμα ασφάλειας για όλους τους πολίτες στην ελληνική επικράτεια
2. δημιουργεί συνέργειες και συνεργασίες με την κοινωνία και τους λοιπούς θεσμούς
3. και φυσικά αλλάζει ριζικά σε δομή και τρόπο λειτουργίας
Υπ’ αυτό το πρίσμα, η νέα αντι-εγκληματική πολιτική αποτελεί ορόσημο για τα ελληνικά χρονικά αστυνόμευσης και γενικότερα για τα δεδομένα της εσωτερικής ασφάλειας της χώρας.
Καταρχάς, στο πλαίσιο του νέου σχεδιασμού, ξεκίνησε στην Αττική με προοπτική επέκτασης σε όλη την Ελλάδα, η μέθοδος της ηλεκτρονικής χαρτογράφησης της εγκληματικότητας. Πλέον, μέσω του δικτύου Police on Line και με εργαλείο το Γεωγραφικό Σύστημα Χαρτογράφησης της Εγκληματικότητας, το λεγόμενο G.I.S., μπορούμε να έχουμε, όχι απλά μια έντυπη στατική αποτύπωση του εγκλήματος όπως συνέβαινε στο παρελθόν, αλλά να παρακολουθούμε συστηματικά την εξέλιξη της εγκληματικότητας ανά περιοχή, τύπο εγκλήματος και ώρα τέλεσής του, και αναλόγως να παρεμβαίνουμε, να βελτιώνουμε ή ακόμα και να αναθεωρούμε τον πολιτικό, στρατηγικό και επιχειρησιακό μας σχεδιασμό.
Έχοντας λοιπόν χαρτογραφήσει το πρόβλημα σε κεντρικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, και γνωρίζοντας τις ιδιαιτερότητες της κάθε περιοχής, οι υπηρεσίες εντόπισαν τις καυτές ζώνες και εκπόνησαν ειδικά σχέδια δράσης για την περιοχή τους.
Συνολικά εκπονήθηκαν (233) ειδικά επιχειρησιακά σχέδια από τη ΓΑΔ Αττικής, τη ΓΑΔ Θεσσαλονίκης και τις (51) περιφερειακές Αστυνομικές Διευθύνσεις της Χώρας.
Συγκεκριμένα:
- (139) αφορούν στην αντιμετώπιση συγκεκριμένων εγκλημάτων που εκδηλώνονται με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά σε τοπικό επίπεδο. Για παράδειγμα διακίνηση, ναρκωτικών, παραβάσεις Ν. περί όπλων.
- (39) αφορούν στην αποτελεσματικότερη αστυνόμευση και ασφάλεια συγκεκριμένων γεωγραφικών περιοχών στα οποία εκδηλώνονται πολλαπλές μορφές παραβατικών συμπεριφορών. Για παράδειγμα, η κατάσταση στο κέντρο της Αθήνας απαιτεί ειδικό επιχειρησιακό σχέδιο.
- (13) αφορούν στην αντιμετώπιση εγκλημάτων για την προστασία ευάλωτων κοινωνικών ομάδων που απειλούνται από αυτά. Για παράδειγμα θύματα εμπορίας ανθρώπων, ενδοοικογενειακής βίας, προστασία ανηλίκων.
- (20) σχέδια αφορούν στην βελτιστοποίηση του τρόπου άσκησης συγκεκριμένων έργων και στην αποτελεσματικότερη διαχείριση κρίσιμων γεγονότων (εκτέλεση καταδικαστικών αποφάσεων, ασφάλεια κρατουμένων και μεταγωγών κρατουμένων, σχέδια αντιμετώπισης ακραίων αντικοινωνικών βίαιων συμπεριφορών, κ.ά.).
- (22) σχέδια αφορούν δράσεις τροχονομικής αστυνόμευσης για την οδική ασφάλεια.
Η Ελλάδα παύει να είναι ελκυστικό διαμετακομιστικό κέντρο για τα κυκλώματα εμπορίας ανθρώπων και τους διακινητές
Ήδη, ορισμένα από τα σχέδιά μας δοκιμάστηκαν επιτυχώς εν όψει της επετείου του Πολυτεχνείου, της Συνόδου του ΟΑΣΕ στην Αθήνα και με αφορμή την 6η Δεκεμβρίου.
Ήδη, κι αυτό το γνωρίζετε από προηγούμενες παρουσιάσεις, την περασμένη βδομάδα τα είπαμε άλλωστε με αφορμή την επίσκεψη του κυρίου Λαϊτίνεν, βρίσκεται σε εξέλιξη σχέδιο αντιμετώπισης της παράνομης μετανάστευσης με βασική παράμετρο το αποτελεσματικό κλείσιμο των συνόρων στην έξοδο προς την Ευρώπη. Η Ελλάδα παύει να είναι ελκυστικό διαμετακομιστικό κέντρο για τα κυκλώματα εμπορίας ανθρώπων και τους διακινητές. Το μήνυμα που στέλνουμε είναι απλό. Επιλέξτε άλλο τρόπο διεξόδου προς την ΕΕ. Με ιδιαίτερη χαρά επισημαίνω ότι ήδη έχουμε δραματική πτώση έως εκμηδενισμό των επιστροφών από την Ευρώπη προς τα αεροδρόμια της χώρας.
Έχοντας λοιπόν στη διάθεσή μας ειδικά επιχειρησιακά σχέδια δράσης και γνωρίζοντας πλέον τα προβλήματα και τις ιδιαιτερότητες της επικράτειας συνολικά αλλά και της κάθε περιοχής ξεχωριστά, καταλήξαμε στις τομές που πρέπει να προωθηθούν αναφορικά με την οργάνωση και λειτουργία της ΕΛΑΣ.
Η ΕΛΑΣ αλλάζει πρόσωπο.
Καταρχάς επιλέξαμε 21 Αστυνομικά Τμήματα στην Αττική και κάποια στη Θεσσαλονίκη και κάποιες άλλες μεγάλες πόλεις, όπου υπάρχει παραβατικότητα. Για αυτά τα 21 αστυνομικά τμήματα προχωράμε σε ενίσχυση και εκσυγχρονισμό. Τα τμήματα αυτά θα ενισχύσουν με προσωπικό, πλήρη στελέχωση, άρτιο υλικοτεχνικό εξολπλισμό, καινοτόμες δράσεις και πλήρη επιστημονική υποστήριξη. Είναι τμήματα σε περιοχές που εμφανίζουν ιδιαίτερες παραβατικές συμπεριφορές, έχουν πολλαπλά προβλήματα εγκληματικότητας, φιλοξενούν οι περιοχές αυτές πολλούς μετανάστες κι άρα υπάρχουν πολλές φορές συγκρούσεις. Σκοπός είναι να μετατραπούν τα τμήματα αυτά σε πρότυπα Αστυνομικά Τμήματα και να λειτουργήσουν ως πόλοι ασφάλειας κι εξυπηρέτησης του πολίτη εντός του αστικού ιστού, αλλά και ως σημεία αναφοράς για την Αστυνομία που πρέπει να βάλουμε στόχο φτιάξουμε.
Δεύτερον, για πρώτη φορά στα χρονικά οι Γενικές Αστυνομικές Διευθύνσεις και οι Κεντρικές Αυτοτελείς Υπηρεσίες αποκτούν δικό τους προϋπολογισμό. Από τη λογική του χύμα σχεδιασμού και της ακόμα πιο χύμα χρηματοδότησης, περνάμε στη χρηματοδότηση δράσεων βάσει σχεδίου. Μάλιστα για την καλύτερη παρακολούθηση και την αξιολόγηση των σχεδίων δράσης και γενικότερα της αντι-εγκληματικής πολιτικής, συγκροτείται μόνιμη Ειδική Ομάδα στο Αρχηγείο της ΕΛΑΣ
Η Ελληνική Αστυνομία εκσυγχρονίζεται και αλλάζει πρόσωπο
Τρίτον, αξιοποιείται το ανθρώπινο δυναμικό με βάση τις πραγματικές ανάγκες αστυνόμευσης. Λιγότερο προσωπικό σε εσωτερικές δουλειές, περισσότεροι στο δρόμο, αλλαγή του καθεστώτος μετακινήσεων. Ήδη έχουν γυρίσει 1,100 άτομα πίσω στις υπηρεσίες τους. Συντάσσεται πρόγραμμα σταδιακής αντικατάστασης του αστυνομικού προσωπικού με διοικητικό για τις διοικητικές γραφειοκρατικές δουλειές. Ταυτόχρονα, ενισχύεται η 24ωρη εμφανής αστυνόμευση στους δρόμους
Τέταρτον, απαλλάσσεται η ΕΛΑΣ από πάρεργα ειδικά σε ό,τι αφορά την ηχορύπανση, την κοινή ησυχία, την προστασία αρχαιολογικών χώρων, και αρμοδιότητες που προκύπτουν από το γενικό οικοδομικό κανονισμό. Η Αστυνομία θα πάψει να είναι ο χαμάλης κάθε πάρεργου της διοίκησης, αυτό να γίνει αντιληπτό προς κάθε κατεύθυνση.
Πέμπτον, αλλάζει ο τρόπος κρίσεων κι εξέλιξης του προσωπικού, έτσι ώστε να δοθούν κίνητρα και να επιβραβεύονται οι άξιοι και αποδοτικοί
Έκτον, ενισχύεται η προληπτική αστυνόμευση με την ενεργοποίηση του Αστυνομικού της Γειτονιάς, σε πρώτη φάση σε 18 Αστυνομικά Τμήματα της ΓΑΔΑ, 6 της ΓΑΔΘ και 21 σε 18 πόλεις της περιφέρειας.
Έβδομον, προσλαμβάνονται ειδικοί Ψυχολόγοι, Κοινωνιολόγοι, Κοινωνικοί Λειτουργοί και Πολιτισμικοί Διαμεσολαβητές για να στελεχώσουν και να στηρίξουν επιστημονικά τόσο τα πρότυπα Αστυνομικά Τμήματα όσο και τις Υπηρεσίες που τους έχουν ανάγκη. Ήδη βρίσκεται για υπογραφή προκήρυξη για 35 θέσεις ψυχολόγων και κοινωνιολόγων καθώς και 35 διερμηνέων, οι οποίοι θα μιλούν διάφορες σπάνιες γλώσσες, που δεν είναι πολύ διαδεδομένες ωστόσο είναι γλώσσες που μιλούνται στη χώρα μας από μετανάστες και θα στελεχώσουν τις Δ/νσεις Αλλοδαπών και τα κέντρα υποδοχής. Παράλληλα, στόχος του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη είναι, μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου του 2010, να έχουν προσληφθεί 20 περίπου πολιτισμικοί διαμεσολαβητές, ψυχολόγοι και κοινωνιολόγοι για να στελεχώσουν τα πρότυπα αστυνομικά τμήματα καθώς και τα τμήματα εκείνα που έχουν αυξημένες ανάγκες, όπως αυτές προκύπτουν από τη χαρτογράφηση της εγκληματικότητας.
Όγδοον, η ΕΛΑΣ αναβαθμίζει επιτέλους την αναλυτική της δυνατότητα. Θεσμοθετείται το Κέντρο Συλλογής και Διαχείρισης Εγκληματολογικών Πληροφοριών με δύο Τμήματα (Δ.Α.Α & Δ.Α.Θ) και 12 γραφεία Συλλογής & Διαχείρισης Εγκληματολογικών Πληροφοριών σε αντίστοιχες Γενικές Αστυνομικές Διευθύνσεις. Άμεσος στόχος είναι η παροχή δυνατότητας ανάλυσης της πληροφορίας στις υπηρεσίες που έχουν άμεση ανάγκη. Μακροπρόθεσμος στόχος είναι να υπάρχει αναλυτής σε επίπεδο Αστυνομικής Διεύθυνσης, έτσι ώστε όλοι να μπορούν να κάνουν τη δουλειά τους.
Ένατον, αναβαθμίζεται το Σύστημα Διαχείρισης Κρίσεων της ΕΛΑΣ με στόχο να φτάσουμε και πάλι σε ολυμπιακό επίπεδο ετοιμότητας. Ταυτόχρονα, πάνω στις υπάρχουσες δομές διαχείρισης κρίσεων κουμπώνουν τα συστήματα των λοιπών Σωμάτων Ασφαλείας και της Πολιτικής Προστασίας, ενώ δημιουργείται ομάδα που θα επεξεργαστεί το νέο διακλαδικό πλέον Σύστημα Διαχείρισης Κρίσεων σε επίπεδο Υπουργείου.
Τέλος, η εκπαίδευση αλλάζει κι αυτή πρόσωπο. Ουδείς ανεκπαίδευτος ή ανεπαρκής στη νέα ΕΛΑΣ. Αναβαθμίζεται πρώτα απ’ όλα η Σχολή Αξιωματικών της Ελληνικής Αστυνομίας κατά αναλογία με όσα διέπουν τα ανώτατα και ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας, ιδίως σε ότι αφορά τα κριτήρια πρόσληψης και εξέλιξης του διδακτικού προσωπικού και το περιεχόμενο των σπουδών. Δεύτερον, δίνεται έμφαση στην ειδική εκπαίδευση και τις ασκήσεις, και γίνεται υποχρεωτική η τακτική μετεκπαίδευση.
Ε. Συμμετοχική Αντεγκληματική Πολιτική
Ταυτόχρονα με όλα τα παραπάνω, συγκροτείται για πρώτη φορά ένας διακριτός πυλώνας συμμετοχικής αντεγκληματικής πολιτικής διαεταιρικότητας. Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι από μόνη της, χωρίς τη συμμετοχή κοινωνίας και αυτοδιοίκησης, και άνευ της συνεργασίας άλλων υπουργείων και τομέων του κράτους, ακόμα και η καλύτερη αστυνομία του κόσμου δεν μπορεί να λύσει ή να προλάβει προβλήματα.
Ενεργοποιούμε γι’ αυτό και ενισχύουμε τη συνεργασία της ΕΛΑΣ, με τους ΟΤΑ και την κοινωνία των πολιτών με στόχο την καλύτερη αντιμετώπιση της εγκληματικότητας, ειδικά της μικρομεσαίας εγκληματικότητας που απασχολεί όλους στα πλαίσια της κοινωνικής συμβίωσης.
Πεποίθησή μας είναι ότι πρέπει να δώσουμε βάση στην πρόληψη του εγκλήματος σε συνεργασία με την κοινωνία. Δεν πρέπει να περιοριστούμε στην γραφειοκρατική μεταβίβαση ορισμένων αρμοδιοτήτων στον τομέα της πρόληψης, από το κράτος στους ΟΤΑ και στις τοπικές κοινωνίες.
Προς αυτή την κατεύθυνση υπάρχει ήδη άτυπος σύνδεσμος του Υπουργείου με τους ΟΤΑ. Είμαστε σε ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας με πολίτες και τοπική αυτοδιοίκηση.
Δίνουμε βάση στην πρόληψη του εγκλήματος σε συνεργασία με την κοινωνία
Στο πλαίσιο της νέας πολιτικής σκοπεύουμε να δρομολογήσουμε, σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία, τη δημιουργία ενός Διυπουργικού Οργάνου Συντονισμού για θέματα που άπτονται της Αντιεγκληματικής Πολιτικής, όπως είναι για παράδειγμα το πρόβλημα των ναρκωτικών στο κέντρο της Αθήνας που απαιτεί τη συνεργασία με το Υπουργείο Υγείας και στη συνεργασία των τοπικών κοινωνιών, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Ταυτόχρονα ενεργοποιούμε το Κεντρικό Συμβούλιο Πρόληψης Παραβατικότητας σε συνεργασία με την ΚΕΔΚΕ και δημιουργούμε Τοπικά Συμβούλια Πρόληψης Παραβατικότητας σε όλη την επικράτεια, ενώ ενεργοποιούμε τα ήδη υπάρχοντα που βρίσκονται εν υπνώσει.
ΣΤ. Νέα Δομή Ασφάλειας
Εκεί, όμως, που γίνονται πραγματικά μεγάλες, ριζοσπαστικές τομές είναι στη δομή Ασφάλειας στη χώρα. Η δομή ασφάλειας αλλάζει ριζικά. Η πολυδιάσπαση επιχειρησιακού και διωκτικού έργου παύει να υφίσταται. Ο χώρος ασφάλειας στην Ελλάδα, σε ό,τι αφορά το μεγάλο έγκλημα, γίνεται επιχειρησιακά και διωκτικά ενιαίος.
Δημιουργείται νέα κεντρική αυτοτελής Υπηρεσία Καταπολέμησης του Οργανωμένου Εγκλήματος που ενσωματώνει όλες τις κεντρικές λειτουργίες της δημόσιας και κρατικής ασφάλειας, συμπεριλαμβανομένης και της αντιτρομοκρατικής υπηρεσίας. Η νέα υπηρεσία, θα συσταθεί εντός του έτους, πιστεύω το πρώτο τρίμηνο, και θα λειτουργήσει στα πρότυπα των αντίστοιχων υπηρεσιών καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος που λειτουργούν σε Ευρώπη και ΗΠΑ.
Η νέα υπηρεσία θα δρα πανελλαδικά και θα είναι στην πρωτοπορία αντιμετώπισης του οργανωμένου εγκλήματος με κύρια αντικείμενα το οικονομικό έγκλημα, (απάτες, ξέπλυμα χρήματος, μαύρο χρήμα κοκ), το ηλεκτρονικό έγκλημα, τα κυκλώματα διακίνησης ανθρώπων και πλαστογράφησης εγγράφων, τη διακίνηση ναρκωτικών, το εμπόριο όπλων, το λαθρεμπόριο τσιγάρων, καυσίμων και κλεψίτυπων ρούχων, την παροχή προστασίας σε μάρτυρες σημαντικών υποθέσεων, τις παραβάσεις της πνευματικής ιδιοκτησίας
Η νέα υπηρεσία, η οποία διοικητικά θα είναι διαρθρωμένη κατά είδος εγκλήματος, επιχειρησιακά θα ελέγχει, θα παρακολουθεί και θα καταστέλλει τη δράση των πάσης φύσεως οργανωμένων κυκλωμάτων, εγχώριων, αλλοδαπών και υπεράκτιων. Θα συνεργάζεται δε με το Λιμενικό Σώμα, την ΥπΕΕ, την Αρχή Καταπολέμησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες και τα Τελωνεία, ενώ θα οργανωθεί ειδικό γραφείο συνδέσμων με Interpol και Europol για ανταλλαγή πληροφοριών και συνεργασία όπου αυτό κριθεί απαραίτητο.
Ριζοσπαστικές τομές στη δομή Ασφάλειας στη χώρα
Μεγάλο βάρος θα δοθεί στη δημιουργία υψηλών δυνατοτήτων καταπολέμησης του οικονομικού και ηλεκτρονικού εγκλήματος. Γι΄ αυτό οι δύο τομείς του Οικονομικού και Ηλεκτρονικού Εγκλήματος, μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου του 2010, θα στελεχωθούν με 100 αστυνομικούς ειδικών καθηκόντων, 100 Ράμπο, 100 νέα παιδιά, οικονομολόγους, μηχανικούς ηλεκτρονικών υπολογιστών και πληροφορικάριους, οι οποίοι θα εκπαιδευτούν στη Σχολή Ασφάλειας που θα δημιουργηθεί με στόχο την ταχύρρυθμη πρακτική εκπαίδευση του προσωπικού της υπηρεσίας καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος.
Οι 100 Ράμπο σε συνεργασία με τα στελέχη και την ηγεσία της νέας υπηρεσίας θα αποτελέσουν την εμπροσθοφυλακή της σύγκρουσης με την οικονομική μαφία.
Τη μάχη ενάντια στη διαφθορά στο Δημόσιο θα την αναλάβει η υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων της ΕΛΑΣ, της οποίας οι αρμοδιότητες θα διευρυνθούν και η οποία θα αναδιαρθρωθεί και θα αναβαθμιστεί πλήρως.
Ζ. Αντιμετώπιση Αυθαιρεσίας – Ενίσχυση Λογοδοσίας
Κλείνοντας, θέλω να τονίσω την πάγια θέση κι εντολή που έχω δώσει από την πρώτη στιγμή που ήρθα στο Υπουργείο για μηδενική ανοχή στην αυθαιρεσία, όταν αυτή προέρχεται από τα Σώματα Ασφαλείας και φυσικά, την Αστυνομία.
Οι εργαζόμενοι της ΕΛΑΣ, αστυφύλακες και αξιωματικοί, οφείλουν να είναι σωστοί επαγγελματίες, να σέβονται τον πολίτη, να αιτιολογούν τις κινήσεις τους και τη δράση που αναλαμβάνουν και προπαντός να αντιλαμβάνονται ότι υπηρετούν την κοινωνία. Δεν βρίσκονται απέναντί της.
Είναι στο χέρι κάθε ένστολου εργαζομένου να αποδεικνύει καθημερινά ότι υπηρετεί τον πολίτη, χωρίς διακρίσεις, χωρίς να κάνει κατάχρηση των εξουσιών του. Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα και της Αστυνομίας, να μεταδώσει σε κάθε γωνιά της χώρας το μήνυμα ότι η εποχή των στερεοτύπων και του αφορισμού της Αστυνομίας για ό,τι κακό συμβαίνει στη χώρα, έχει περάσει ανεπιστρεπτί. Ο επαγγελματισμός, το αίσθημα ευθύνης, η κατανόηση των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεών μας, πρέπει να εμπεδώνεται καθημερινά, συστηματικά, με συνέπεια και συνεχή παρακολούθηση από την ηγεσία.
Σε κάθε περίπτωση και επειδή σύγχρονη ΕΛΑΣ σημαίνει ενίσχυση των θεσμών λογοδοσίας συστήσαμε Γραφείο Καταγγελιών Αστυνομικής Αυθαιρεσίας, το οποίο θα είναι έτοιμο εντός τριών μηνών, ενώ βρισκόμαστε σε διαδικασία αλλαγής του Πειθαρχικού Κώδικα.
Ταυτόχρονα, δεν φοβόμαστε την κριτική, δεν φοβόμαστε την λογοδοσία, την επικοινωνία με τους πολίτες, το ένστολο προσωπικό. Λαμβάνω καθημερινά δεκάδες ηλεκτρονικά μηνύματα από αστυνομικούς και είμαι περήφανος για τα αντανακλαστικά τους, τις αγωνίες τους, την επιθυμία τους να συνδράμουν σε μια νέα σελίδα για την ελληνική αστυνομία και την προστασία του πολίτη. Τους ενθαρρύνω να συνεχίσουν.
Επίσης θέλω να στείλω ένα ηχηρό μήνυμα με βαθιά πολιτική σημασία. Κανείς δεν δικαιούται να καπηλεύεται την οργάνωση, τη δομή, την ικανότητα της Αστυνομίας να ανταποκρίνεται στην αποστολή της. Τα Σώματα Ασφαλείας είναι κεκτημένο του ελληνικού λαού και όχι προνομιακό πεδίο κάθε εξουσίας για ρουσφετολογικές πολιτικές.
Σήμερα λοιπόν, κάνουμε άλλο ένα αποφασιστικό βήμα. Δίνουμε στη δημοσιότητα το στρατηγικό μας σχέδιο, το οποίο, όπως διαπιστώνετε, είναι γεμάτο από επί μέρους σχέδια και δράσεις. Για κάθε ένα από αυτά, θα είμαστε εδώ για να υλοποιούμε τις πολιτικές μας, να επικοινωνούμε τους στόχους μας και να αξιολογούμε το έργο μας. Είμαστε εδώ για να δουλέψουμε σκληρά, να κάνουμε τομές σε νοοτροπίες και λειτουργίες και να είστε σίγουροι, ότι θα πετύχουμε.
- Κατεβάστε εδώ συνοπτική παρουσίαση της αντεγκληματικής πολιτικής 2010-2014 (.pdf 1.98 MB)
- Κατεβάστε εδώ την παρουσίαση γεωγραφικής ανάλυσης Εγκληματικότητας (.pdf 1.06 MB)
