Να προστατεύσουμε τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις ελευθερίες, να διαφυλάξουμε την κοινωνική συνοχή και την κοινωνική ειρήνη
Ομιλία στη Βουλή κατά τη συζήτηση για τον προϋπολογισμό του 2010
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Η Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ αμέσως μετά την εκλογή της από τον ελληνικό λαό στις 4 Οκτωβρίου, ίδρυσε το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη για δύο βασικούς λόγους.
Ο ένας λόγος είναι ότι σε μία επικίνδυνη περίοδο πρέπει να προστατεύσουμε τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις ελευθερίες, να διαφυλάξουμε την κοινωνική συνοχή και την κοινωνική ειρήνη. Ο δεύτερος λόγος είναι ότι ζούμε σε μία νέα εποχή με εξαιρετικά μεγάλους κινδύνους και οφείλουμε να ενοποιήσουμε την αντιμετώπιση αυτών των μεγάλων και νέων κινδύνων κάτω από ενιαίες δράσεις με μια πολιτική «ομπρέλα» που αφορά στη διαχείριση των κρίσεων και στην αποτελεσματικότερη διασφάλιση της εσωτερικής ασφάλειας της χώρας.
Γι’ αυτούς, λοιπόν, τους δύο βασικούς λόγους, ο Πρωθυπουργός και η νέα Κυβέρνηση έχουν ιδρύσει μία νέα δομή, η οποία περιλαμβάνει την παλιά Δημόσια Τάξη και την Πυροσβεστική Υπηρεσία, τη διαχείριση κρίσεων από φυσικές καταστροφές και το Λιμενικό Σώμα της χώρας το οποίο αναλαμβάνει πλέον καθήκοντα Ακτοφυλακής.
Όπως σας είπα, αντιμετωπίζουμε νέους κινδύνους, κινδύνους που προέρχονται πια όχι από μεμονωμένα άτομα, αλλά από οργανωμένα εγκληματικά δίκτυα που διακινούν όπλα, διακινούν ναρκωτικά, διακινούν γυναίκες και παιδιά. Διακινούν δυστυχισμένους πληθυσμούς που θέλουν να έρθουν στην Ευρώπη από την Ασία και την Αφρική, παράνομους μετανάστες. Και τα χαρακτηριστικά αυτού του νέου κινδύνου, αυτού του νέου εγκλήματος είναι ότι είναι διεθνικό, είναι διασυνοριακό και διακινεί πολύ μεγάλα ποσά. Και βέβαια, έχουμε πολύ ισχυρές μεταναστευτικές ροές στα σύνορά μας, τα οποία είναι σύνορα εθνικά, αλλά ταυτόχρονα και σύνορα ευρωπαϊκά. Και εμείς ως ακρίτες, όπως ήμασταν πάντα, οφείλουμε να φυλάσσουμε τα σύνορα της χώρας μας για την ασφάλεια της χώρας μας, αλλά για τη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής της ελληνικής κοινωνίας.
Υπάρχει και ένα άλλο ζήτημα. Υπάρχει το ζήτημα της καθημερινής εγκληματικότητας του δρόμου. Όλα αυτά συνθέτουν ένα εκρηκτικό κοινωνικό ρεύμα και φαινόμενο. Είναι ο φόβος, η ανασφάλεια, η ξενοφοβία, ο ρατσισμός και ενίοτε οι ακραίες –πολύ ακραίες- συμπεριφορές από την πλευρά ορισμένων κοινωνικών ομάδων. Ο φόβος φωλιάζει στις ψυχές των ανθρώπων και ταυτόχρονα εξαιτίας αυτού τίθενται σε αμφισβήτηση τα δικαιώματα, οι ελευθερίες, το Σύνταγμα. Τα συνταγματικά δικαιώματα τίθενται σε αμφισβήτηση είτε από τη μία πολιτική αντίληψη που λέει ότι πρέπει να περιστείλουμε κι άλλο τα πολιτικά δικαιώματα προκειμένου να εξασφαλίσουμε ασφάλεια είτε από την άλλη πλευρά, όπου η βία που παράγει αυτή η νέα κοινωνική πραγματικότητα επιχειρεί να πιέσει την κοινωνία και να προκαλέσει φόβο. Αυτή, λοιπόν, είναι η πραγματικότητα. Και η Ελλάδα σήμερα δεν εξαιρείται από αυτόν τον κανόνα. Εξάλλου, η γεωγραφική της θέση βοηθά να αντιμετωπίζει κάθε μέρα όλες αυτές τις εγκληματικές πιέσεις.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τα τελευταία χρόνια εξαπλώθηκε επικίνδυνα στη χώρα το φαινόμενο της ανομίας, το οποίο σε συνδυασμό με τη βία λειτουργεί ευθέως σαν «τορπίλη» στα θεμέλια της δημοκρατίας, της κοινωνικής συνοχής, της κοινωνικής ειρήνης και της ασφάλειας της χώρας. Και νομίζω ότι δεν έχουμε περιθώρια για άλλες περιγραφές. Χρειάζεται αναστοχασμός από όλους μας και αναδιάταξη των πολιτικών μας. Και κυρίως, εμείς που στις 4 Οκτωβρίου ταχθήκαμε να υπηρετήσουμε το λαό και την πατρίδα θα πρέπει να κάνουμε πραγματικότητα την απόφασή μας να αλλάξουμε την Ελλάδα, να δράσουμε γρήγορα και αποτελεσματικά και να αντιτάξουμε στην πραγματικότητα της ανασφάλειας και του φόβου μία νέα πολιτική ασφάλειας και σιγουριάς στη χώρα.
Και όλα αυτά θα γίνουν με κεντρικό μήνυμα τη μηδενική ανοχή στην ανομία και ταυτόχρονα τη μηδενική ανοχή στη βία και την αυθαιρεσία. Με μηδενική ανοχή στη βία από όπου κι αν προέρχεται αυτή, είτε, δηλαδή, είναι κρατική και αστυνομική είτε προέρχεται από διάφορες ομάδες. Και μηδενική ανοχή στην ανομία η οποία πλήττει κυρίως τα φτωχά στρώματα, πλήττει το φτωχό πληθυσμό της χώρας, πλήττει την κοινωνική συνοχή της χώρας.
Από όπου κι αν προέρχονται λοιπόν είτε το ένα φαινόμενο είτε το άλλο απαιτείται σήμερα μία νέα πολιτική ασφάλειας με τελικό στόχο να αναδείξουμε ως προτεραιότητα την προστασία της ελευθερίας, των ατομικών δικαιωμάτων, της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και της ανθρώπινης υπόστασης. Διότι χωρίς ασφάλεια, δυστυχώς, δεν προστατεύεται η ανθρώπινη αξιοπρέπεια και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Διότι χωρίς ασφάλεια κάθε φορά θα βρίσκονται διάφοροι «σωτήρες» να επιμένουν ότι πρέπει να περιστείλουμε τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Και θέλω να σας πω και να σας διαβεβαιώσω ότι εμείς δεν ήρθαμε να κάνουμε μερεμέτια, αλλά μεγάλες αλλαγές και τομές. Δεν ήρθαμε να υπηρετήσουμε μία μίζερη Ελλάδα, αλλά ήρθαμε να αλλάξουμε την Ελλάδα, να βελτιώσουμε τη ζωή των πολιτών, τη θέση της χώρας, να αλλάξουμε τις δομές και να κάνουμε βαθιές τομές και αλλαγές.
Και ξεκινάω με τις αλλαγές που πρέπει να κάνουμε μέσα στις υπηρεσίες μας. Πρέπει να καταπολεμήσουμε μέσα στα Σώματα Ασφαλείας την αυθαιρεσία και την αστυνομική βία. Ξεκινάω από αυτό πρώτο, γιατί πιστεύω ότι πρέπει να ανατάξουμε και να αναδιατάξουμε τις δυνάμεις μας.
Η νέα ανεξάρτητη αρχή, λοιπόν, η οποία ανακοινώθηκε πριν από λίγες μέρες είναι αρμόδια για την εξέταση καταγγελιών από την πλευρά των πολιτών για τα περιστατικά αστυνομικής αυθαιρεσίας και βίας. Ελπίζω ότι σε ενάμισι μήνα από σήμερα αυτή η Υπηρεσία θα λειτουργεί και θα δέχεται καταγγελίες από πολίτες, ούτως ώστε έγκαιρα, αντικειμενικά και δίκαια να εξετάζονται αυτές οι καταγγελίες.
Προχωρούμε πολύ σύντομα. Υποθέτω ότι μέχρι τέλος Γενάρη θα έχουμε κλείσει το νέο Πειθαρχικό Δίκαιο το οποίο θα έχει αναφορές και ρυθμίσεις για αυτόφωρες διαδικασίες πειθαρχικού δικαίου σε περίπτωση που τα πράγματα είναι εξαιρετικά ευαίσθητα και σοβαρά και αφορούν ιδιαίτερα περιστατικά βίας.
Από 1ης Ιανουαρίου όλοι οι αστυνομικοί και τα ΜΑΤ και οι υπόλοιπες αστυνομικές δυνάμεις θα φορούν διακριτικά. Προχωρούμε στην αποστρατικοποίηση της αστυνομίας. Προχωρούμε σε νέο δίκαιο για τις κρίσεις των αστυνομικών. Όλη αυτή η «βυζαντινή» διαδικασία της κρίσης σταματάει, ούτως ώστε η αξιοκρατική αξιολόγηση και κρίση να είναι στην ημερήσια διάταξη, προκειμένου οι αξιωματικοί να έχουν κίνητρα, για να αποδώσουν.
Τα ΜΑΤ και η εμφάνισή τους, η κατάργηση των χημικών που χρησιμοποιούνται από τις αστυνομικές δυνάμεις στις διαδηλώσεις είναι μια από τις μεγάλες και γρήγορες προτεραιότητές μας που θα ακολουθήσουν τους πρώτους μήνες του 2009 και ένας νέος σχεδιασμός για τις συγκεντρώσεις και τις πορείες, έτσι ώστε να μη διατίθενται πολλές αστυνομικές δυνάμεις. Ο κάθε πολίτης, ο κάθε εργαζόμενος ο οποίος διαδηλώνει να διαδηλώνει ελεύθερα, χωρίς ωστόσο να κλείνουμε τις πόλεις και να δημιουργούμε τεράστια προβλήματα.
Σε καμιά περίπτωση δεν πρόκειται να αλλάξουμε το δίκαιο και τους νόμους για τις συγκεντρώσεις. Για να μην υπάρξει καμιά παρεξήγηση, επαναλαμβάνω και πάλι ότι αναφέρομαι στο καθαρά επιχειρησιακό μέρος, το οποίο θα αλλάξει προς το καλύτερο και για τους διαδηλωτές και για τους πολίτες.
Προχωρούμε στη δημιουργία του Αρχηγείου της Ελληνικής Ακτοφυλακής, δηλαδή του Λιμενικού Σώματος, το οποίο μέχρι σήμερα ουδέποτε ουσιαστικά υπηρέτησε τους πραγματικούς του στόχους, που είναι η φύλαξη των συνόρων της πατρίδας μας, των θαλασσίων συνόρων, η καταπολέμηση της εγκληματικότητας στο χώρο της θάλασσας και των λιμανιών και η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας.
Μεταφέρεται μέχρι τέλος Γενάρη όλη η εγκατάσταση της πολιτικής προστασίας της χώρας από το κέντρο της Αθήνας στο επιχειρησιακό κέντρο της Πυροσβεστικής. Έτσι, ενοποιούνται όλα τα επιχειρησιακά κέντρα της χώρας που ασχολούνται με διαχείριση κρίσεων από φυσικές καταστροφές. Ταυτόχρονα θα προχωρήσουμε, με βάση το προσωπικό των δασοπυροσβεστών, δηλαδή των 5,5 χιλιάδων εποχικών, να δημιουργήσουμε μια νέα υπηρεσία πολιτικής προστασίας στη χώρα.
Θέλω λίγο να αναφερθώ στις δράσεις αντεγκληματικής πολιτικής. Από 2 Ιανουαρίου καθιερώνεται ο αστυνόμος της γειτονιάς, μαζί με πεζές και εποχούμενες περιπολίες, με δίκυκλα σε όλο το λεκανοπέδιο, στη Θεσσαλονίκη, στις μεγάλες πόλεις και στις πρωτεύουσες των νομών όλης της χώρας.
Καθιερώνονται νέες μορφές διοίκησης και κίνητρα για το προσωπικό. Κάθε αστυνομική διεύθυνση έχει το δικό της προϋπολογισμό, ούτως ώστε να μπορεί να δώσει κίνητρα στο προσωπικό για αποτελέσματα υπέρ των πολιτών, υπέρ των τοπικών κοινωνιών.
Στην Αττική μία σειρά από τμήματα είκοσι ένα αστυνομικά τμήματα επιλέχτηκαν γιατί υπάρχει σοβαρό πρόβλημα εγκληματικότητας. Γι’ αυτά τα τμήματα θα υπάρξει εσωτερική προκήρυξη για το ποιος διοικητής θα τα αναλάβει, με συγκεκριμένα κίνητρα, προσωπικό, προϋποθέσεις, εξοπλισμό και απολογισμό για την καταπολέμηση του εγκλήματος στην περιοχή του.
Τα τμήματα αυτά επελέγησαν με πολύ μεγάλη προσοχή, με βάση τα στοιχεία που υπήρχαν μέχρι σήμερα. Τοποθετούνται σε ένα μήνα από σήμερα, διαπολιτισμικοί μεσολαβητές σε αυτά τα είκοσι ένα τμήματα, δηλαδή μετανάστες δεύτερης γενιάς, παιδιά των μεταναστών που ζουν στη χώρα και που γνωρίζουν διάφορες γλώσσες, ώστε να αποτελέσουν τους συνδέσμους μεταξύ των μεταναστών και των αστυνομικών τμημάτων για να εξυπηρετούνται καλύτερα στις όποιες σχέσεις τους με τις αστυνομικές υπηρεσίες και ταυτόχρονα αντίστοιχος αριθμός ψυχολόγων και κοινωνιολόγων για να βοηθούν τους ανθρώπους αυτούς.
Υπάρχει πλέον ένα νέο σύστημα καταγραφής on line της εγκληματικότητας, έτσι ώστε να ξέρουμε πολύ καλά και ανά πάσα στιγμή και να επεμβαίνουμε στο θέμα της βελτίωσης της αντεγκληματικής μας ζωής.
Αντιμετωπίζουμε σήμερα ένα μεγάλο ζήτημα. Είναι το ζήτημα του οργανωμένου εγκλήματος. Το οργανωμένο έγκλημα είναι μία παθογένεια της σημερινής κοινωνικής πραγματικότητας, της διεθνούς πραγματικότητας. Όπλα, πολλά όπλα που διακινούνται, δυστυχώς, από μία κακή γειτονιά που έχουμε, χιλιάδες καλάσνικοφ, χιλιάδες ρουκέτες που διακινούνται από κακοποιούς, από κέντρα και δίκτυα κακοποιών οι οποίοι τα πουλούν εδώ σε διάφορους που θέλουν να πράξουν εγκληματικές ενέργειες.
Ναρκωτικά και διακίνηση ναρκωτικών είναι προσοδοφόρες δραστηριότητες. Να σας πω χαρακτηριστικά ότι πριν από λίγες μέρες συνελήφθη ένας Αλβανός διακινητής γυναικών ο οποίος είχε στη τράπεζα 5 εκατομμύρια ευρώ και πέντε γιοτ σκάφη αξίας 45 εκατομμυρίων ευρώ. Έχει πια ξεφύγει η κατάσταση. Θέλω να σας πω ότι διακινούνται τεράστια ποσά, πολύ μεγάλα ποσά, τα οποία πλήττουν και την επίσημη οικονομία, πλήττουν τη δημοκρατία στα θεμέλιά της, πλήττουν την κοινωνική συνοχή. Είναι ο χειρότερος εχθρός της κοινωνίας.
Αυτή τη στιγμή, δυστυχώς, η Ελλάδα δεν διαθέτει ουσιαστικά, υπηρεσία δίωξης του οργανωμένου εγκλήματος. Καταργούμε, λοιπόν, ένα απολίθωμα που λέγεται Ασφάλεια Αττικής και δημιουργούμε μία νέα –πανελλήνιας εμβέλειας- υπηρεσία δίωξης του οργανωμένου εγκλήματος. Προσλαμβάνουμε σε λίγες μέρες, μετά από έγκριση και του Υπουργείου Οικονομικών, εκατό αστυνομικούς ειδικών καθηκόντων, εξήντα πέντε εκ των οποίων είναι οικονομολόγοι διαφόρων ειδικοτήτων, πολλούς χάκερς, οικονομολόγους υγείας, προκειμένου να πλήξουμε το οργανωμένο έγκλημα από τους χώρους, από τους οποίους προέρχεται. Θα είναι μία υπηρεσία υπόδειγμα, για όλη την Ευρώπη, αποτελεσματική η οποία θα αποδώσει πάρα πολλούς πόρους και στο κρατικό Προϋπολογισμό.
Ταυτόχρονα μελλοντικά θα υπαχθεί και η αντιτρομοκρατική υπηρεσία, διότι πια το οργανωμένο έγκλημα και η τρομοκρατία, αυτή η ιδιότυπη τρομοκρατία, ουσιαστικά ταυτίζονται και είναι κάτω από την ίδια ομπρέλα.
Θέλω τώρα να έρθω σε ένα εξαιρετικά ευαίσθητο ζήτημα, το οποίο πλέον παίρνει διαστάσεις εθνικού ζητήματος. Αναφέρομαι στη μετανάστευση.
Κοιτάξτε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το 2008 από τις τριακόσιες χιλιάδες περίπου χονδρικά συλλήψεις που έγιναν στα σύνορα της Ευρώπης, σε κάθε σημείο, οι ενενήντα χιλιάδες ήταν στα δικά μας τα σύνορα. Δηλαδή εκπροσωπούμε ουσιαστικά το μεγαλύτερο μέρος των μεταναστευτικών και παράνομων ροών στην Ευρώπη.
Διαχειριζόμαστε κάθε χρόνο διακόσιες πενήντα χιλιάδες ψυχές, αλλοδαπούς, οι οποίοι έρχονται είτε για να ζήσουν στη χώρα είτε για να φύγουν έξω από την χώρα, πηγαίνοντας στην Ευρώπη. Διακόσιες πενήντα χιλιάδες ψυχές! Από αυτούς, οι περισσότεροι επιχειρούν να φύγουν στην Ευρώπη.
Δεκατέσσερις χιλιάδες αστυνομικοί, διότι δυστυχώς δεν ασχολούνται άλλες υπηρεσίες, ασχολούνται καθημερινά με την διαχείριση αυτών των ανθρώπων. Πολλές φορές οι άνθρωποι αυτοί φιλοξενούνται, αν μπορεί να πει κανείς την λέξη φιλοξενούνται, σε άθλια και ακατάλληλα κέντρα και χώρους. Και δεν μας τιμά ως σύγχρονη δημοκρατική χώρα, μια χώρα που φημίζεται για την φιλοξενία της να μεταχειρίζεται ανθρώπινες ψυχές με αυτόν τον άθλιο και κτηνώδη τρόπο. Δεν πρέπει να ξανασυμβεί αυτό.
Με δική μας απόφαση απελευθερώθηκαν χιλιάδες άνθρωποι, αφού καταγράφτηκαν από τα κρατητήρια και από διάφορα άλλα κέντρα, τα οποία πραγματικά είχαν απάνθρωπες συνθήκες και δεν πρέπει να ξανασυμβεί αυτό.
Εκείνο που πρέπει να δούμε είναι πώς θα φτιάξουμε ανθρώπινους χώρους φιλοξενίας. Πώς θα μπορούμε, κάθε φορά που έρχεται ένα καράβι από ένα διακινητή, να πιάνουμε, να προφυλακίζουμε και να τιμωρούμε τον διακινητή αυστηρά με κακουργηματική πράξη και πολλά χρηματικά πρόστιμα.
Δεύτερον, να ξεχωρίζουμε αυτούς που θέλουν άσυλο, γιατί αυτή είναι μια υπόθεση εξαιρετικά ευαίσθητη και ιερή.
Πριν από λίγες μέρες με δική μου απόφαση δώσαμε σε δεκαέξι μουζαχεντίν Ιρανούς που έκαναν απεργία πείνας, άσυλο στη χώρα με δουλειά, με στέγη, με διαβατήριο για να φύγουν εκτός χώρας, με εκπαίδευση, με νοσηλεία γιατί έτσι πρέπει να κάνει η χώρα.
Αλλάζουμε ριζικά την πολιτική ασύλου. Δημιουργούμε μια νέα πολιτική ασύλου, την καλύτερη στην Ευρώπη, με υψηλά ποσοστά απόδοσης ασύλου σε αυτούς που το έχουν ανάγκη, σε αυτούς που έχουν ανάγκη προστασίας.
Όποιος μετανάστης υπάρχει στη χώρα, νόμιμος ή παράνομος, καταγράφεται και δακτυλοσκοπείται, είναι γνωστή η διεύθυνσή του. Το φαινόμενο και το καθεστώς αυτής της μεγάλης αταξίας και της ανομίας τελειώνει.
Είναι ευκαιρία από εδώ, από την Βουλή των Ελλήνων, να στείλουμε ένα μήνυμα σε όλους τους διακινητές κακοποιούς. Η Ελλάδα παύει πλέον να είναι ένα ξέφραγο αμπέλι. Κλείσαμε τα σύνορα προς την έξοδο της Ευρώπης. Όποιος επιχειρεί να φέρνει δυστυχισμένους ανθρώπους στη χώρα αυτήν για να τους πάει προς την Ευρώπη, πλέον να γνωρίζει ότι τα σύνορά μας είναι κλειστά. Στα λιμάνια της Πάτρας, της Ηγουμενίτσας, της Κορίνθου, στα αεροδρόμια της χώρας οι έλεγχοι πλέον είναι απόλυτα αυστηροί. Και μάλιστα έχουν σταματήσει εδώ και ένα μήνα, μετά τα μέτρα που πήραμε, οι επιστροφές από τα διάφορα αεροδρόμια και λιμάνια της χώρας, γιατί κάνουμε καλά τη δουλειά μας.
Αλλά το μήνυμά μας είναι ότι συμπεριφερόμαστε ανθρώπινα, με ευαισθησία στους ανθρώπους εδώ, σε αυτές τις ανθρώπινες ψυχές, προστατεύοντας τα ατομικά δικαιώματα και τις ατομικές ελευθερίες. Σεβόμαστε την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και την ανθρώπινη υπόσταση, αλλά δεν είναι η χώρα μας, πλέον, ξέφραγο αμπέλι.
Αυτό είναι ένα καθαρό μήνυμα που στέλνεται σε όλους τους διακινητές, σε όλους τους παράνομους, οι οποίοι επιχειρούν να εμπορεύονται και να κερδοσκοπούν σε βάρος ανθρώπινων ψυχών.
Η Υπηρεσία Ασύλου, για την οποία σήμερα μας παραδόθηκε το σχέδιο νόμου και θα μπει σε διαβούλευση, είναι πρότυπη. Έχω μιλήσει και με τον ύπατο αρμοστή τον κ. Κουτιέρ, ο οποίος θα έρθει στην Ελλάδα. Πραγματικά, υπάρχει μια εντυπωσιακή στροφή της κοινής γνώμης στην Ευρώπη και των αρμοδίων οργάνων υπέρ της χώρας.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, είμαστε εδώ για να πετύχουμε. Είμαστε εδώ για να εργαστούμε σκληρά, να αλλάξουμε την Ελλάδα, να αλλάξουμε την κοινωνία, να ανταποκριθούμε στις προσδοκίες όλων των συμπολιτών μας, μα κυρίως να ανταποκριθούμε στις προσδοκίες της νέας γενιάς που σήμερα βρίσκει την πόρτα της ζωής κλειστή ή μισάνοιχτη.
Εδώ θα είμαστε, λοιπόν, θα πετύχουμε γιατί ξέρουμε να πετυχαίνουμε, γιατί ξέρουμε να ανταποκρινόμαστε στις προσδοκίες των πολιτών.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
