Οι δρόμοι που σήμερα συζητάμε είναι μέρος από το μέλλον της Ελλάδας

Απάντηση του Υπουργού Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, στην επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Επικρατείας της Δημοκρατικής Αριστεράς, κ. Σ. Λυκούδη, σχετικά με την αύξηση στις τιμές των διοδίων.

Έχω και πάλι την ευκαιρία να διευκρινίσω στην Εθνική Αντιπροσωπεία ζητήματα που σχετίζονται με την κατασκευή των δρόμων και τις τιμές των διοδίων. Χαίρομαι ιδιαίτερα που αυτή τη φορά, συνομιλώντας με τον κ. Λυκούδη, τίμησε την ερώτησή του με πολύ συγκεκριμένα επιχειρήματα. Θα κάνω κι εγώ ακριβώς το ίδιο.

Ξεκίνησε με μία δική μου αναφορά από τα Πρακτικά της Βουλής το Δεκέμβριο του 2013. Θα μπορούσα να την επαναλάβω και τώρα -και χαίρομαι που την επανέλαβε- διότι συνέβη αυτό ακριβώς το οποίο έγινε στη συνέχεια. Δεν ακουμπήσαμε τα διόδια. Τα διόδια προσδιορίστηκαν με τις συμβάσεις του 2007, ούτε αυξήθηκαν ούτε μειώθηκαν. Είχαν προσδιοριστεί στα 4 περίπου λεπτά το χιλιόμετρο χωρίς ΦΠΑ -περίπου 6,5 λεπτά και κάτι παραπάνω- και από τότε δεν έχει αλλάξει τίποτα.

Μάλιστα, για να είμαι ακόμη πιο καθαρός μαζί σας και επειδή πολλές φορές τα μέσα ενημέρωσης δεν κάνουν την πλήρη ενημέρωση που χρειάζεται, είχα παραδώσει στους δημοσιογράφους όλες τις τιμές των διοδίων δεκαπέντε μέρες πριν την ψήφιση του νομοσχεδίου.

Πώς, λοιπόν, θα ερχόμουν εδώ και θα έλεγα ότι θα γίνουν αυξήσεις; Βεβαίως, δεν θα γίνουν αυξήσεις, διότι δεν μιλάμε για νέες συμβάσεις, μιλάμε για τις παλιές συμβάσεις. Θέλω να είναι καθαρό αυτό.

Αυτό που ρωτάτε είναι γιατί είναι τόσο αυξημένες οι τιμές και «γιατί δεν μειώθηκαν οι τιμές;» όπως ρωτούν πολλοί. Έπεσε το εργατικό κόστος, διπλασιάστηκε από τότε η τιμή του πετρελαίου, το κόστος δανεισμού των κεφαλαίων τριπλασιάστηκε. Σκεφτείτε ότι την εποχή εκείνη ο δανεισμός ήταν με 3% και σήμερα είναι με 9%-10%. Υπήρχε και μια σειρά από άλλα ζητήματα, όχι μόνο δεν έφταναν τα χρήματα, αλλά αναγκαστήκαμε, κύριε συνάδελφε, να κόψουμε και ορισμένα τμήματα δρόμων, προκειμένου να καλύψουμε το χρηματοδοτικό μοντέλο.

Θέλω να σας πω ότι αυτό υπήρξε μια πολύ μεγάλη επιτυχία της χώρας, διότι στην Ισπανία, για παράδειγμα, δεν έγινε το ίδιο. Στην Ισπανία η κυβέρνηση έδωσε άτοκα δάνεια στους παραχωρησιούχους. Στην Πορτογαλία έγινε κάτι ακόμα χειρότερο, είναι διπλάσιες οι τιμές των διοδίων από ό,τι είναι στην Ελλάδα. Θέλω να πω ότι υπήρξε μια μεγάλη προσπάθεια από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, από την Ελληνική κυβέρνηση, από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και από τριάντα πέντε τράπεζες εκ των οποίων οι τριάντα μία τράπεζες ήταν ξένες.

Το δεύτερο που ρωτάτε είναι «γιατί δεν εφαρμόζεται το αναλογικό υβριδικό σύστημα που εγώ είπα;». Πολύ σωστά.

Πρέπει να σας πω ότι η διάταξη αυτή περιελήφθη με δική μου παρέμβαση μετά από έντονες διαπραγματεύσεις με το σύνολο των εμπλεκομένων. Και σας απαντώ. Αυτά, κύριε συνάδελφε, έπρεπε να υπάρχουν από την αρχή. Έπρεπε να υπάρχει αναλογικό υβριδικό σύστημα και οι αυτοκινητόδρομοι έπρεπε να είναι κλειστοί, αλλά δυστυχώς οι δικοί μας αυτοκινητόδρομοι έχουν πέντε φορές περισσότερες εξόδους από ό,τι έχουν σε όλη την Ευρώπη. Γιατί; Κάθε έξοδος σημαίνει πλευρικά διόδια, κάθε έξοδος σημαίνει περισσότερο προσωπικό, κάθε έξοδος σημαίνει περισσότερο κόστος. Γιατί έχουμε περισσότερες εξόδους; Διότι ο κάθε πολιτευτής, δήμαρχος, νομάρχης, υπουργός κ.λπ. ζητούσε στην περιοχή του έξοδο.

Στην Εγνατία, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχουμε τρεις φορές παραπάνω εξόδους από ό,τι έχει ένας κλειστός αυτοκινητόδρομος στην Ευρώπη. Δυστυχώς, αυτά είναι τα αποτελέσματα της λειτουργίας μας: ο ανορθολογισμός. Τα πλευρικά διόδια, παρ’ όλη τη δυσκολία, θα γίνουν. Θέλουν χρόνο, οι μελέτες έχουν ξεκινήσει. Στο τμήμα Ελευσίνα – Κόρινθος, κύριε συνάδελφε, σε ενάμιση χρόνο θα έχουν πλήρη λειτουργία τα πλευρικά διόδια και το ίδιο θα ισχύσει στο τμήμα Αφίδνες – Ωρωπός.

Από εκεί και πέρα, όμως, θέλω να διευκρινίσω, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ότι όταν κάποιος κάνει το δρομολόγιο Αθήνα – Θεσσαλονίκη είναι πλήρως αναλογικό το διόδιο. Μόνο στις τοπικές διαδρομές υπάρχει το πρόβλημα.

Τώρα ορθά αναφέρετε, κύριε Λυκούδη, ότι δήλωσα πως θα υπάρχουν εκπτώσεις εκεί όπου δεν υπάρχει αναλογικότητα. Βεβαίως, υπάρχουν εκπτώσεις 60% για τους συχνούς χρήστες. Υπάρχουν εκπτώσεις 50% για τους τοπικούς χρήστες στα πλευρικά διόδια –αυτά έχουν δημοσιευθεί- και κάνουν χρήση οι πολίτες, οι καταναλωτές, των συγκεκριμένων διοδίων.

Είναι ένα πολύ σημαντικό ζήτημα και μου δίνει την ευκαιρία ο κ. Λυκούδης να το αναπτύξω.

Ορθά αναφέρετε ότι δεσμεύτηκα, επίσης, στο θέμα της διαλειτουργικότητας, δηλαδή με τον ίδιο πομποδέκτη να πηγαίνεις παντού σε όλη την Ελλάδα. Δεσμεύτηκα, το βάλαμε στις συνθήκες, στις συμβάσεις. Αυτή τη στιγμή ισχύει κατά 90% και σε τρεις μήνες το αργότερο θα ισχύει και για το τμήμα Αφίδνες – Λαμία.

Τέλος, θέλω να επαναλάβω, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κάτι το οποίο ορισμένοι θέλουν να το ξεχνούν για να κάνουν λαϊκισμό. Δεν αναφέρομαι στον κ. Λυκούδη βεβαίως. Θέλω να επαναλάβω, λοιπόν, πως τα χρήματα των διοδίων πάνε μέχρι το τελευταίο ευρώ στην κατασκευή των έργων, όχι στους μετόχους, όχι στις τράπεζες ή οπουδήποτε αλλού. Πάνε στην κατασκευή των έργων, πάνε στα έργα -και αυτό αποτελεί όρο στη σύμβαση- και ελέγχονται καθημερινά, ηλεκτρονικά όλα τα έσοδα.

Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.

 

ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ:

Θα μου επιτρέψετε, κύριε Πρόεδρε, να κάνω μια μικρή υπέρβαση του χρόνου γιατί πραγματικά αξίζει τον κόπο για πολύ ουσιαστικά θέματα να κάνουμε μια μικρή κατάχρηση.

Θα απαντήσω, λοιπόν, κύριε συνάδελφε και σε αυτό το ερώτημα που είναι εύλογο, εάν δηλαδή οι νέες τιμές τελικώς μειώσουν την κίνηση -είναι ζήτημα εμπορικής πολιτικής-, ενώ με κάποιες χαμηλότερες τιμές ενδεχομένως θα αυξάναμε τα έσοδα.

Είναι ένα ερώτημα το οποίο θεωρητικά στέκει και έχει απασχολήσει όχι μόνο την πολιτεία αλλά και τους εμπλεκόμενους, γιατί τελικά όλοι θέλουν περισσότερα έσοδα ώστε να μειωθεί η συνεισφορά των φορολογουμένων στην κατασκευή.

Το κρίσιμο ποιο είναι; Είναι ότι τους δρόμους πρέπει να τους πληρώνουν οι χρήστες, όχι οι κάτοικοι του τελευταίου νησιού της χώρας και σε αυτό νομίζω ότι θα συμφωνήσουμε όλοι. Ο χρήστης πληρώνει τη χρήση κάποιου μέσου και όχι όλοι οι φορολογούμενοι.

Για να απαντήσω, λοιπόν, στο ερώτημά σας, οι παραχωρησιούχοι κάνουν την εκπτωτική πολιτική. Με ρωτάτε αν θα μπορούσε να γίνει κάτι παραπάνω. Εγώ πιστεύω πως ναι. Θα το δείξει η ζωή σε λίγους μήνες, πώς θα κινηθούν το επόμενο χρονικό διάστημα οι αυτοκινητόδρομοι, τα έσοδά τους. Εκεί θα έχουμε την ευκαιρία να τα πούμε ξανά και σύντομα. Εγώ θα είμαι εδώ.

Όμως, θέλω να σας πω το εξής: Τα στοιχεία αυτά, που υπάρχουν μέχρι σήμερα, δεν επιβεβαιώνουν αυτόν το συλλογισμό σας. Οι τιμές στον Ωρωπό, στις Αφίδνες, δεν αυξήθηκαν, παρέμειναν όπως είχαν. Κατά 66% είναι μειωμένες για τους κατοίκους της περιοχής. Εκεί ζουν δεκαπέντε με είκοσι χιλιάδες άνθρωποι, πολλές χιλιάδες οικογένειες. Δεν έχουμε, λοιπόν, καμία αύξηση. Είναι κατά 66% μειωμένα τα διόδια για τους κατοίκους της περιοχής.

Ο Δήμαρχος εκεί, πρέπει να κοιτάξει να εξυπηρετήσει τους δημότες του μοιράζοντας βεβαιώσεις κατοικίας και να διευκολύνει στο να αποκτήσουν πομποδέκτες, για να μην πληρώνουν το παραπάνω 66%. Κύριε Λυκούδη, πρέπει να σας πω ότι μέχρι στιγμής έχουν προσέλθει για να πάρουν πομποδέκτη μόνον εκατό κάτοικοι. Γιατί; Διότι προφανώς χρησιμοποιούν το παράλληλο δίκτυο, γιατί προφανώς δεν θέλουν να χρησιμοποιούν το κεντρικό δίκτυο. Είναι δικαίωμά τους, αλλά θέλω να πω ότι δεν οδηγεί αυτό το σκεπτικό εκεί που λέτε εσείς, πολύ καλοπροαίρετα.

Θέλω να διαλύσω τις εντυπώσεις και όλες αυτές τις ρητορείες που αναπτύχθηκαν όλο το προηγούμενο διάστημα. Εκατό άτομα για εκπτώσεις 66%! Αυτό θέλω να πω μόνο. Δεν είναι καιρός για αυξήσεις –συμφωνώ μαζί σας- αλλά δεν είναι καιρός και για χάϊδεμα των αφτιών.

Κύριε Λυκούδη χαίρομαι που μιλάω μαζί σας, γιατί ξέρω πως και εσείς συμφωνείτε πως έχουμε μπροστά μας να διανύσουμε έναν μεγάλο «αυτοκινητόδρομο» συνεννόησης, αμοιβαίας κατανόησης και σεβασμού, ιδιαίτερα στο χώρο στον οποίο ανήκουμε όλοι μας, της Κεντροαριστεράς και της Δημοκρατικής Παράταξης. Πόσα διόδια, λοιπόν, έχει αυτός ο δρόμος; Πόσες συγκρούσεις μετωπικές, πλευρικές, και με τι τίμημα; Αρκούν οι προσπάθειες που γίνονται; Στο χέρι μας είναι να υπολογίσουμε, να τα περιορίσουμε και να προχωρήσουμε. Διότι τα ποτάμια, κύριε Λυκούδη, τα περνάς με γέφυρες, αλλιώς χαζεύεις ακίνητος την ομορφιά της ορμής τους! Οι δρόμοι που σήμερα συζητάμε είναι μέρος από το μέλλον της Ελλάδας. Είναι μία καλή ευκαιρία να γίνουμε πρακτικοί, συγκεκριμένοι, να αλλάξουμε τον τρόπο που συνεννοούμαστε και προχωράμε.

Σας ανέφερα δύο παραδείγματα. Το ένα ήταν του φαύλου παρελθόντος, οι κόμβοι. Το άλλο είναι τα τοπικά συμφέροντα, οι δήμαρχοι και οι διάφοροι «δεν πληρώνω», οι οποίοι έχουν επιβαρύνει πάρα πολύ τα έργα με τεράστια κόστη που πλήρωσαν ως αποζημιώσεις όλοι οι Έλληνες πολίτες. Αφιονίζεται ο δημότης στο καθημερινό του πρόβλημα από μικρούς ή μεγάλους Μαυρογυαλούρους κι έτσι χαλάει το μέλλον του παιδιού του, αλλά και τη δική του αυριανή δυνατότητα να μεγαλώσει τους ορίζοντές του.

Θέλουμε άλλη νοοτροπία, άλλες πολιτικές, άλλους πολιτικούς ουσιαστικά. Αυτό που γίνεται στον Ωρωπό και όπου αλλού, πρέπει να μας προβληματίσει και να αλλάξει. Όχι γιατί το λέω εγώ ή εσείς ή οποιοσδήποτε άλλος, αλλά γιατί κατάφωρα μας γυρίζει πίσω σε όσα θέλουμε και παλεύουμε να αλλάξουμε. Δηλαδή αυτούς τους αμετανόητους, οι οποίοι είναι αντιδραστικοί και καίνε διόδια γιατί δεν αντέχουν τάχα τις αυξήσεις, οι οποίες όμως δεν υπάρχουν, αυτούς που αρνούνται την πραγματικότητα εγκλωβισμένοι στην οργή των ιδεοληψιών τους, πρέπει να τους βάλουμε στην άκρη. Καίνε το μέλλον και καθηλώνουν τις ψυχές.

Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.